6 yaş dişi, çocuğun ağzında süt dişlerinin en arkasında, hiçbir süt dişinin yerini almadan çıkan birinci büyük azı dişidir ve kalıcıdır. Çıktığında yapılacak en önemli şey, dişi çürükten korumak için fırçalamayı ve kontrolleri aksatmamaktır. Çıkış sırasında hafif hassasiyet normaldir; ağrı, şişlik ya da dişin uzun süre görünmemesi hekim kontrolü gerektirir.
6 yaş dişi hangisidir, süt dişi mi kalıcı mı?
6 yaş dişi kalıcı bir diştir; arkasında süt dişi bulunmaz ve düşüp yerine yenisi gelmez.
Altı yaş civarında, süt azılarının hemen arkasında çıktığı için çoğu ebeveyn onu fark etmez ve yeni bir süt dişi sanar. Oysa her çenede iki, toplamda dört tane olan bu dişler ömür boyu ağzında kalır. Bu yüzden çürümesi ya da zarar görmesi sonradan telafi edilebilecek bir kayıp değildir. Dişin kimliği ve konumu hakkında kısa bir özet için 6 yaş dişi (birinci büyük azı) hangisidir sayfasına bakabilirsiniz.
Çıkarken hangi belirtiler normaldir?
Diş etinde hafif şişlik, ağızda rahatsızlık, ısırırken hassasiyet ve bazen çok hafif bir kızarıklık çıkış sürecinin normal belirtileridir.
- Çocuk arka bölgeyi çiğnemekten kaçınabilir.
- Diş etinde birkaç gün sürebilen kabarıklık görülebilir.
- Çıkan dişin üzerinde diş eti kısa süre örtü gibi kalabilir.
Şiddetli ağrı, yüzde şişme, kötü koku ya da diş etinde irin görülürse bu durum normal çıkış belirtisi sayılmaz; çocuğu hekime göstermek gerekir.
Çıkış sırasında ağız bakımı nasıl yapılır?
Çıkmakta olan dişin çevresi de diğer dişler gibi fırçalanır; yalnızca fırça yumuşak, hareket nazik olmalıdır.
6 yaş dişi ağzın en arkasında olduğu ve henüz tam çıkmadığı için fırça kıllarının ulaşması zordur. Çocuk fırçalarken en arka bölgeyi atlıyorsa ebeveynin yardımcı olması gerekir. Diş üzerindeki çiğneme yüzeyi çukurlu ve girintili olduğu için yemek artıkları burada kolayca birikir.
Diş geç çıkarsa veya gömülü kalırsa ne yapılır?
6 yaş dişi yedi yaşına doğru hâlâ görünmüyorsa panoramik röntgenle dişin yeri değerlendirilir ve beklemek mi müdahale mi gerektiği buna göre belirlenir.
Diş geç çıkıyor olabilir, yerinden eğik gelişiyor olabilir ya da çıkış yolu önündeki bir engel nedeniyle kapanmış olabilir. Hekim önce dişin gerçekten gömülü olup olmadığına, ardından çevresindeki dişlerin durumuna bakar. Bazı çocuklarda diş kısa süre izlenir; bazılarında çıkışı kolaylaştıran küçük bir müdahale gündeme gelir.
Arkadan çıkan diş 6 yaş dişi midir?
Süt dişleri dökülmeden önce en arkadan çıkan, yerine geçtiği süt dişi olmayan diş genellikle 6 yaş dişidir.
Öndeki süt dişi yerinde dururken arkadan yeni bir diş görünüyorsa bu diş çoğu zaman süt dişinin altından gelen bir diş değil, süt azılarının arkasına eklenen 6 yaş dişidir. Başka bir diş arkadan çıkıyorsa durum farklı olabilir; bunu hekim ayırt eder. Bu konuyu arkadan diş geldiğinde öndeki süt dişi çekilmeli midir sorusunda ayrıca ele aldık.
İlk kontrol ne zaman yapılmalı?
6 yaş dişi çıkmaya başladığı dönemde bir kontrol yaptırmak, dişin doğru çıktığını ve çürük başlamadığını erken görmeyi sağlar.
Çocuk daha önce hiç diş hekimine gitmediyse bu dönem iyi bir başlangıçtır. Kontrol sırasında hekim dişin konumuna, diş etine ve çiğneme yüzeyindeki girintilere bakar.
6 yaş dişini çürükten korumak için ne yapılır?
6 yaş dişini korumak için düzenli fırçalama, şekerli yiyecek ve içeceklerin sınırlanması ve hekimin önereceği koruyucu uygulamalar birlikte yürütülür.
6 yaş dişi çiğneme yüzeyindeki derin girintiler nedeniyle sık çürür. Bu girintileri kapatan fissür örtücü ve diş minesini güçlendiren flor gibi koruyucu uygulamalar kullanılabilir; bunların hangisinin uygun olduğuna hekim karar verir. Dişin neden sık çürüdüğünü ve nelere dikkat edilmesi gerektiğini 6 yaş dişi neden sık çürür sayfasında anlattık.
Çocuk hekimden korkuyorsa kontrol nasıl kolaylaştırılır?
Korkan bir çocukla kontrol, acele edilmeden ve önce tanışma yoluyla başlayınca daha rahat geçer.
Hekimden çekinen çocuklarda ilk randevunun amacı tedavi değil, ortamı ve hekimi tanımak olabilir; ebeveynin sakin kalması ve çocuğa önceden yalan söylememesi de önemlidir. Dr. Dt. Burçin Öncül, protez uzmanıdır ve 2011 yılından itibaren kendi özel kliniğinde çalışmaktadır; diş hekiminden korkan hastalar için sedasyonla diş tedavisi seçeneği de sunulmaktadır. Korkulu çocuklara nasıl yaklaşılacağını çocuk diş hekimine gitmekten korkan çocuklara nasıl yaklaşılmalı yazısında anlattık.
Ne zaman çocuk diş hekimine başvurulmalıdır?
Dişte renk değişimi, devam eden ağrı, şişlik, çiğneme sırasında acı ya da yedi yaşını geçtiği halde görünmeyen bir 6 yaş dişi hekime başvurmak için yeterli nedendir.
Küçük bir çürük bile bu dişte hızlı ilerleyebildiği için beklemek yerine erken bakılması daha doğrudur. Diş gelişiminin genel çerçevesi için çocuklarda sağlıklı diş gelişimi nasıl desteklenir yazımıza da göz atabilirsiniz. Ankara ve Çankaya’da çocuğunuzun 6 yaş dişi için değerlendirme istiyorsanız iletişim sayfasından randevu talep edebilirsiniz.