Çocuklarda dolgu nasıl yapılır sorusunun kısa yanıtı şudur: önce çocuğun ağzı muayene edilip gerekirse röntgenle çürüğün derinliğine bakılır, bölge uyuşturulur, çürük doku temizlenir ve boşluk çocuğa uygun bir dolgu malzemesiyle kapatılır. Süt dişlerinde de dolgu yapılır, çünkü bu dişler çiğneme, konuşma ve kalıcı dişlere yer tutma görevini sürdürür. Her adım çocuğun yaşına ve işleme uyumuna göre sakin bir tempoda ilerler.
Çocuklara dolgu yapılır mı?
Evet, süt dişlerindeki çürükler de dolguyla tedavi edilir; çünkü çürük ilerleyip ağrı ve enfeksiyona yol açabilir ve kalıcı diş tomurcuğunu etkileyebilir.
Süt dişi “nasılsa düşecek” diye bırakılmaz. Düşme zamanı uzak olan bir dişteki çürük, çocuğun yemek yemesini zorlaştırır, komşu dişlere sıçrayabilir ve ilerlediğinde kanal tedavisi ya da çekim gerektirebilir. Hangi dişe dolgu, hangisine başka bir işlem uygulanacağı muayenede belirlenir. Çürüğün nasıl fark edildiğini çocuklarda diş çürüğü nasıl anlaşılır yazımızda anlattık.
Çocuklarda dolgu adım adım nasıl yapılır?
Dolgu işlemi yedi adımda ilerler ve her adımda çocuğa ne yapılacağı sade bir dille anlatılır.
- Muayene ve röntgen. Çürüğün yeri ve derinliği değerlendirilir. Gerekirse küçük bir röntgenle dişin içi ve kalıcı diş tomurcuğu kontrol edilir.
- Tanışma ve alıştırma. Çocuğa koltuk, ışık ve aletler gösterilir, ne hissedeceği oyun diliyle anlatılır. Bu adım acele edilmediğinde işlemin geri kalanı çok daha rahat geçer.
- Bölgenin uyuşturulması. Önce yüzey uyuşturulur, ardından gerekli görülürse lokal anestezi yapılır. Çocuk dişin çevresinde yalnızca basınç ve dokunma hissedebilir.
- Çürüğün temizlenmesi. Çürük doku özel el aletleri ya da döner uçlarla alınır, sağlam diş dokusu mümkün olduğunca korunur.
- Dolgu malzemesinin yerleştirilmesi. Boşluk temizlenip kurutulur, dolgu katman katman yerleştirilir ve gerekiyorsa özel bir ışıkla sertleştirilir.
- Şekillendirme ve ısırma kontrolü. Fazlalık alınır, dolgunun yüzeyi pürüzsüzleştirilir ve çocuğun alt ve üst dişlerinin birbirine rahat oturduğu kontrol edilir.
- Bilgilendirme. Ebeveyne dolgu sonrası bakım ve yemek zamanı anlatılır, gerekiyorsa kontrol randevusu verilir.
Dolgu için kullanılan materyalin biyouyumlu olması, yani dokuyla uyum içinde çalışması önemlidir. Çocuğun dişine ve çürüğün yerine göre materyal seçimi hekim tarafından yapılır.
4 yaşındaki çocuğa dolgu yapılırken anestezi kullanılır mı?
Evet, çürük derinse ya da çocuk işlemi hissedebilecekse lokal anestezi uygulanır; küçük ve yüzeysel çürüklerde bazen anestezi gerekmeyebilir.
Küçük çocuklarda anestezi, iğneden çok korkulduğu için en çok endişe edilen konudur. Bu yüzden önce uyuşturucu bir jel sürülür ve anestezi yavaş verilir. Çocuğa iğne gösterilmez, “dişine uyku vereceğiz” gibi yaşına uygun sözler kullanılır. Çok korkan ya da işleme uyum sağlayamayan çocuklarda sedasyon ile diş tedavisi gündeme gelebilir; bu seçenek, çocuğun durumuna göre muayenede konuşulur. Korkan çocuklara nasıl yaklaşılacağını çocuk diş hekimine gitmekten korkan çocuklara nasıl yaklaşılmalı yazısında ele aldık.
Çocuk dolgusu ne kadar sürer?
Tek bir küçük dolgu genellikle kısa sürer; süreyi dişin yeri, çürüğün derinliği ve çocuğun işleme uyumu belirler.
Bir dişin dolgusu ile birkaç dişin birden yapıldığı seans aynı değildir. Çocuk huzursuzsa ara verilir, işlem birkaç randevuya bölünebilir. Bu tür bir bölme, tedavinin kalitesinden ödün vermek değil, çocuğun bu deneyimi olumlu hatırlamasını sağlamaktır. Çocuğu dinlenmiş ve karnı tok getirmek işlemi kolaylaştırır.
Süt dişi dolguları uzun ömürlü müdür?
Süt dişi dolguları, dişin düşme zamanına kadar görev yapacak şekilde yapılır; ömürleri bakıma, çocuğun beslenmesine ve çürüğün yerine bağlıdır.
Süt dişlerinin mine tabakası kalıcı dişlere göre daha incedir, bu yüzden dolgu çevresinde yeniden çürük oluşmasını önlemek için fırçalama ve beslenme düzeni önemlidir. Şekerli ve yapışkan yiyecekleri sınırlamak, dolgunun ve komşu dişlerin korunmasına yardımcı olur. Düzenli kontroller, dolgunun yerinde olup olmadığını erken gösterir. Kontrol sıklığı için çocuk diş hekimi kontrolleri ne sıklıkla yapılmalı sayfasına bakabilirsiniz.
Renkli dolgular çocuklar için uygun mu?
Renkli dolgular çocukların işleme isteyerek katılmasına yardımcı olabilir; ancak seçimin ölçütü renk değil, dişin durumu ve materyalin uygunluğudur.
Çocuğa renk seçme şansı vermek, işlemi bir ödül gibi algılamasını sağlayabilir. Yine de hangi materyalin kullanılacağına hekim karar verir; renk ikinci plandadır. Renkli bir dolgu isteyip istemediğinizi muayenede sorabilirsiniz.
Dolgu sonrası çocuk ne zaman yemek yiyebilir?
Lokal anestezi kullanıldıysa uyuşukluk geçene kadar yemek yememek gerekir; hekim dolgu türüne göre ayrıca zamanı söyler.
Uyuşukluk sürerken çocuk yanağını, dudağını ya da dilini farkında olmadan ısırabilir. Bu yüzden anestezinin etkisi geçene kadar, genellikle birkaç saat, sert ve sıcak yiyeceklerden uzak durulur. Yumuşak gıdalar ilk saatlerde daha uygundur. İlk gün yemeği dolgunun olmadığı taraftan çiğnemek daha rahattır. Isırırken yüksek hissediyorsa ya da dolgu rahatsız ediyorsa hekime haber verilir.
Dolgu düşerse ya da ağrı olursa ne yapılır?
Dolgu düşerse ya da çocuk ağrı ve hassasiyetten şikayet ederse kliniğe haber verip dişin yeniden kontrol edilmesini sağlamak gerekir.
- Dolgu düştüyse dişin açıkta kalan bölgesi çürümeye çok açıktır; ertelemeden kontrol yaptırın.
- Dolgudan sonra birkaç gün hafif hassasiyet olabilir; bu normaldir.
- Gece uyandıran ya da giderek artan ağrı, yüzde şişlik veya ateş varsa beklemeden başvurun.
- Çocuğa kendi başınıza ağrı kesici vermeden önce hekime danışın.
Dolgu yapılmazsa ne olur?
Çürük tedavi edilmezse genellikle büyür; zamanla ağrı, diş eti şişliği ve enfeksiyon gibi sorunlara yol açabilir.
Süt dişindeki bir çürüğün altındaki sinir dokusuna ulaşması durumunda çocuk geceleri ağrıyla uyanabilir ve tedavi daha kapsamlı hale gelir. Enfeksiyon, altta gelişmekte olan kalıcı dişi de etkileyebilir. Bu nedenle erken evrede yapılan bir dolgu, hem çocuğun rahatı hem de kalıcı dişlerin sağlığı için daha basit bir çözümdür. Çürüğün önlenmesi için günlük fırçalama alışkanlığı ve düzenli kontrol de destek olur; ayrıntıları çocuklarda diş çürüğü nasıl önlenir yazısında bulabilirsiniz.
Maliyeti hangi etkenler belirler?
Dolgunun maliyeti, kaç dişin tedavi edileceğine, çürüğün büyüklüğüne ve anestezi ya da sedasyon gerekip gerekmediğine göre değişir.
Tek bir yüzeysel çürük ile derine inen ya da birden fazla dişi kapsayan bir tedavi aynı kapsamda değildir. Bu nedenle net bir bilgi, ancak muayeneden sonra verilebilir.
Ankara’da çocuk dolgusu için ilk adım
Ankara ve Çankaya’da hizmet veren Dr. Dt. Burçin Öncül, çocuk diş tedavisi ve süt dişi tedavisi kapsamında dolgu da yapmaktadır; ilk adım bir muayenedir.
Muayenede çocuğun dişleri değerlendirilir, hangi dişin neye ihtiyacı olduğu açıklanır ve işlem çocuğun uyumuna göre planlanır. Çocuk diş hekimliğinin kapsamını çocuk diş hekimliği nedir, hangi tedavileri kapsar sayfasında bulabilirsiniz. Çocuğunuz için bir değerlendirme planlamak isterseniz iletişim sayfasından randevu talep edebilirsiniz.
